Eğer bir gemi, yaşamın, geminin, yükün veya deniz çevresinin güvenliğinin risk altında olduğu bir kaza veya acil durumla karşılaşırsa, kaptan riskleri minimize etmek ve hayat kurtarmak için uygun gördüğü her türlü eylemi alma sorumluluğu taşır.
Yardıma ihtiyaç olup olmadığına karar verirken, Kaptan her zaman koşulların kötüleşeceğini varsaymalı ve mümkün olan en kısa sürede gerekli herhangi bir eylemi almalıdır.
Gemi tehlike altındaysa kaptan derhal yardım çağrısı yapmalıdır. Sahil Güvenlik veya kurtarma hizmetleri ve diğer gemiler, durumun ciddiyetine bağlı olarak bir "güvenlik" veya "aciliyet" sinyali ile uyarılabilir.
Bir römorkörden derhal yardım gerekiyorsa, kaptan kendisine yardım edebilecek biriyle müzakere etme hakkına sahiptir. Bu genellikle Lloyd's Açık Form anlaşması (LOF2000) şeklindedir. Başlangıçta herhangi bir şey imzalamaya gerek yoktur, sadece sözlü anlaşma yapılır. Bir anlaşmanın yapıldığı ve kiminle yapıldığı Güverte Günlüğü'ne ve Resmi Günlük'e kaydedilmelidir. Şirket (vekil kaptan) mümkün olan en kısa sürede bilgilendirilmelidir. Böyle bir karar verilmeden önce Şirket tarafından gerekli görülen süre iletilmelidir.
Gemi acil tehlike altında değilken römorkör yardımı gerekiyorsa, Kaptan Şirket ile iletişim kurmalıdır. Ayrıca yakınlarda olabilecek diğer Şirket gemileri ile iletişim kurmaya çalışmalıdır. Şirket en iyi şartlarda römorkaj organize etmeye çalışacaktır. Kaptan durumu gözden geçirmeli ve durum kötüleşirse, yaşamın ve geminin güvenliğini sağlamak için gerekli herhangi bir eylemi almalıdır.
Acil durumdan bağımsız olarak, Şirket mümkün olan en kısa sürede bilgilendirilmelidir. Genellikle Şirket ve Kaptan için herhangi bir kaza veya olayın ilk raporunun üçüncü bir taraftan değil, doğrudan Kaptan'dan Şirket'e gelmesi en iyi çıkarınadır. Ancak bu, Kaptan'ın güvenliği sağlamak ve kirliliği önlemek için gerekli gördüğü her türlü önlemi alma konusundaki tam yetkisini ve görevini azaltmaz.
Kaptan
Kaptanlar (vekil kaptan) her zaman birincil sorumluluklarıyla yönlendirilmelidir; bunlar hizmetlerine emanet edilenlerin güvenliği, geminin güvenliği, yükün güvenliği ve deniz çevresinin korunması ile ilgilidir. Diğer tüm hususlar bunlara göre ikincildir.
Bir kurtarma durumunda, kurtarma ekipleri görevlendirilse bile Kaptan komutada kalır. Kaptan ve mürettebatı kurtarma ekiplerine yardım etmek ve işbirliği yapmak için her türlü çabayı göstermeli olsa da, Kaptan haklı bir gerekçe varsa onların tavsiyelerini geçersiz kılabilir. Alınan herhangi bir kurtarma hizmetinin ayrıntılı kaydı tutulmalıdır.
Herhangi bir acil durumda, gemiyle radyo, televizyon veya basın temsilcilerinin soruları cevaplamak veya açıklama yapmak için bir şekilde iletişim kurma olasılığı vardır. Kaptanlar, zabitler ve mürettebat, bu tür tüm soruları ve açıklama taleplerini Şirket'e yönlendirmelidir.